Drogi Pielgrzymie,
witamy w ARCE PANA!

Kościół MB Królowej Polski w Krakowie-Bieńczycach budowy był w latach 1967–1977 według projektu i pod kierownictwem architekta Wojciecha Pietrzyka. Świątynia powstawała w skrajnie niesprzyjających warunkach socjalistycznego miasta „bez Boga”, w którym nie było miejsca na kościoły. Wznoszono ją systemem gospodarczym, jak średniowieczne katedry, przy pomocy łopaty, kilofa, taczek i chłopskich furmanek. Zgodnie z zamierzeniem inwestora i architekta budowla swym kształtem oraz nagromadzeniem elementów o symbolicznym znaczeniu, przypomina potężną łódź jak Arka Noego. Arka Pana jest znakiem zwycięstwa społeczeństwa Nowej Huty nad potopem totalitarnego reżimu PRL, a tym samym symbolem ocalenia i ratunku przed zalewem niewiary i programowej ateizacji. Konsekracji kościoła dokonał kard. Karol Wojtyła 15 maja 1977 r. nadając mu wezwanie Matki Bożej Królowej Polski.

KRZYŻ - MASZT Z KORONĄ
W dzieje Nowej Huty wpisany jest Krzyż Mogilski i Krzyż Nowohucki, o który bohatersko upomnieli się mieszkańcy w 1960 r. Nad kościołem łodzią góruje wysoki na 68 m (zakotwiczony 14 m. pod ziemią) stalowy Krzyż – Maszt. Stanowi on główny element konstrukcyjny świątyni. Na nim opierają się pochyłe ściany boczne i podwieszony jest dach. Jego montaż odbył się w połowie listopada 1976 r. Krzyż zwieńczony jest stalową złoconą koroną wskazującą na maryjny charakter świątyni.

ŚCIANY ŚWIĄTYNI
Cztery żelbetowe ściany Arki Pana są niezwykłym przedsięwzięciem konstrukcyjnym. Osiągając wysokość 30 m. mają grubość 30 cm. Ich smukłość wynosi jeden do stu, prawie tyle co kartka papieru. Wszystkie ściany są nachylone i w zamyśle architektonicznym stanowią cztery żagle. Pod Krzyżem – Masztem rozpięta jest najbardziej „ryzykowna” południowa „wisząca” ściana. Wsparta jest jednym końcem o fundament a drugim o maszt. Jej kształt przypomina ścięty u dołu grot żagiel. Zewnętrzną elewację ścian stanowią otoczaki z polskich rzek, wewnątrz chropowata tynktura.

DACH
Najbardziej charakterystycznym elementem Arki Pana jest dach. Posiada on kształt szerokiej łodzi z wysokimi burtami wyłożonymi modrzewiowym, dobrze zakonserwowanym układanym „na zakładkę” gontem. Kształt dachu Łodzi wyprofilowano deskami, a jego wnętrze wyłożono blachą falistą, ocieplono styropianem i zalano betonem. W 1975 r. pokryto dach ruberoidem – szwajcarską odmianą papy. Niecka dachu jest głęboka i zabezpieczona przed śniegiem systemem podgrzewania i odpływem o dużym przekroju. Spodnia powierzchnia dachu Arki, która stanowi drewniane dno łodzi oraz sufitu i antresoli została wyłożona również modrzewiowymi deseczkami. Drewno, z którego zbudowany jest statek symbolizuje drewno Krzyża Chrystusa.

KRZYŻ - KOTWICA
Do dachu nad antresolą, obok polowego ołtarza, podwieszony jest Krzyż – Kotwica. W szerokie ciemne ramiona kotwicy wkomponowany jest brązowy krzyż - to pozostałość po uszkodzonym krzyżu, o który była walka w 1960 r. a który został wymieniony na nowy w dniu 1 maja 1972 r. Kotwica jest znakiem krzyża, znakiem mocnego trwania w wierze, ufności wśród burz i prześladowań i chrześcijańskiej nadziei na zbawienie.

PAMIĄTKOWA TABLICA
Po lewej stronie wejścia do kaplicy MB Fatimskiej (Groty), znajduje się dużych rozmiarów, odlana w brązie, tablica ozdobiona portretami papieży Pawła VI i Jana Pawła II, upamiętniająca budowę i budowniczych Arki Pana. Została ona odsłonięta w 1981 r., a jej twórcą był krakowski artysta rzeźbiarz Bogusław Langman .

NOWOHUCKA GOLGOTA
Pod wiszącą, wspartą o krzyż – maszt, ścianą żaglową Arki Pana, nad Kaplicą Pojednania, w trójkątnej przestrzeni, której podłoże stanowi „mielizna” na której osiadła Arka, a którą symbolizują otoczaki, usytuowano Nowohucką Golgotę. Stanowi ją kamienna figura Chrystusa Frasobliwego otoczona cierniową koroną ze stalowych, czarnych prętów zbrojeniowych, a obok podwieszony na metalowej konstrukcji zespół tablic z płaskowników z nazwiskami 20 mieszkańców Bieńczyc, którzy w latach 1939-1945 zginęli za Ojczyznę.

DZWONY
Na długiej żelbetowej belce przed wejściem do kościoła wisi osiem dzwonów – dar katolików holenderskich. Dzwony stanowią mały karylion i dzwonią o każdej pełnej godzinie od 6.00 rano do 21.00. Sterowane elektronicznie, przystosowane są do „wygrywania” 89 melodii pieśni kościelnych na poszczególne okresy roku liturgicznego. Zostały one odlane w 1975 r. przez holenderską królewską ludwisarnię Royal Bell Foundry Petit & Fritsen z Aarle-Rixtel, a zawieszone w jesieni 1976 r. Noszą imiona osób najbardziej zaangażowanych w budowę kościoła. Są to: Karol (Wojtyła), Józef (Gorzelany), Bruno (Gryksa), Lonny (Glaser), Stanisław (Biela), Wojciech (Pietrzyk), Jan (Norek), Antoni (Pietraszak).

DROGA KRZYŻOWA RUDOLFA KOLBITSCHA
Po prawej stronie wejścia do Groty, „pod dzwonami”, w niszach kamiennego muru sześć jednakowej wielkości wytrawionych w stalowych płytach płaskorzeźb Drogi Krzyżowej prof. Rudolfa Kolbitscha z Linzu. Dalsze stacje umieszczono w niszach kamiennego muru w Grocie MB Fatimskiej. Profesor Kolbitsch w 1976 r. stworzył Drogę Krzyżową dla kościoła parafialnego w Nowej Hucie i ofiarował ją parafii za pośrednictwem ks. kard. Karola Wojtyły.

POMNIK „JAN PAWEŁ II – WIATR NADZIEI”
Na szerokich stopniach schodów Placu Fatimskiego stoi pomnik „Jan Paweł II – Wiatr Nadziei”, dzieło włoskiego artysty Carlo Balljana. Pomnik jest darem wdzięczności za Jana Pawła II podarowanym przez Włochów ks. kard. Stanisławowi Dziwiszowi. Kard Dziwisz przeznaczył go do Arki Pana i poświęcił podczas odsłonięcia 16 października 2009 r.

WNĘTRZE KOŚCIOŁA
Kościół jest jednonawowy z antresolą o powierzchni 1300 m kw. Może jednocześnie pomieścić ok. 6 tys. wiernych. Posiada siedem wejść. Posadzka posiada lekki spadek w kierunku ołtarza i wyłożona jest płytami z rzadkiej odmiany zielonego marmuru z białą żyłką z kamieniołomu z znajdującego się u podnóża Mont Blanc. Ma symbolizować wody potopu, po których żeglowała do bezpiecznej przystani biblijna Arka. Sufit to dno dachu – łodzi z gontu modrzewiowego, podzielony na cztery płaszczyzny. Szczeliny między nimi tworzą podświetlany krzyż. Pod antresolą podwieszany sufit z drewnianych klepek z oświetleniem.

OŁTARZ GŁÓWNY
Ołtarz w Arce Pana to bryła krystalicznego białego kararyjskiego marmuru z zieloną żyłką wycięta na prośbę i wg podanych przez arch. Wojciecha Pietrzyka wymiarów i kształtu w kamieniołomach Waldaosty. Usytuowany w centralnym miejscu świątyni ukazuje jego naturalne piękno, a jego kształt płasko położonej, wyciągniętej dłoni jest zaproszeniem do Stołu Pańskiego, na którym w znakach sakramentalnych uobecniania się ofiara Krzyża. W ołtarzu znajdują się relikwie św. Stanisława BM. Został on poświęcony podczas konsekracji kościoła przez ks. kard. Karola Wojtyłę 15 maja 1977 r.

TABERNAKULUM
Wykonane z brązu tabernakulum w kształcie kuli przypomina widzianą z kosmosu ziemię albo powierzchnię księżyca. Nierówna, chropowata powierzchnia skrzy się kryształkami różnych minerałów. Wśród tych minerałów znajduje się kamień z Księżyca podarowany kardynałowi Karolowi Wojtyle przez papieża Pawła VI, który otrzymał go od załogi amerykańskiego statku Apollo 11. Kamień ten kard. Wojtyła ofiarował do Arki Pana. Autorem rzeźby jest Bronisław Chromy. Stalowe kręgi otaczające kulę tabernakulum są symbolem steru łodzi, którą kieruje sam Jezus Chrystus obecny w Najświętszym Sakramencie.

RZEŹBA CHRYSTUSA – „Z ŻYCIA DO ŻYCIA”
Po lewej stronie nawy, na krzyżujących się belkach podtrzymujących antresolę zawieszona jest 7,8 metrowa rzeźba Chrystusa autorstwa Bronisława Chromego z 1977 r. pt. „Z Życia do Życia” uznawana za jedno z najwybitniejszych dzieł sakralnych tego artysty. Chrystus wpatrzony jest w skrawek nieba i ognisty krzyż (gdy jest podświetlony), powstały z architektonicznego podziału drewnianego stropu, z unoszącą się jak aureola cierniową koroną. Chrystus, jeszcze przykuty do ziemi i ludzkich spraw, do tego wszystkiego, co przynosimy z sobą, gdy pod tym krzyżem stajemy, już uwielbiony całym swym ciałem odrywa się od nich i porywa nas do Domu Ojca ze słowami: „Jam jest Zmartwychwstanie i Życie; kto we mnie wierzy, choćby i umarł żyć będzie” J 11,25. Rzeźba wykonana jest z brązu i mimo wrażenia lekkości, ze względu na mocne przeciążenia, została wzmocniona solidną konstrukcją stalową.

OBRAZ MATKI BOŻEJ ZBARASKIEJ
Na prawo od ołtarza, na belce, której przedłużenie stanowi na zewnątrz dzwonnicę, zawieszony jest na dwóch stalowych linach wizerunek Matki Bożej Królowej Polski będący wierną kopią obrazu z kościoła ojców bernardynów w Zbarażu. Obecnie oryginał znajduje się w Prałkowcach k. Przemyśla. Oprawiony jest w stalowe, bardzo ciężkie ramy. Na rewersie tworzą one dwie stalowe korony z napisem u dołu: AVE MARIA. Pod koronami znajduje się miedziana płyta z nanitowanymi postaciami aniołów zlatujących z góry, które niosą łaski Pańskie. U dołu stoją ludzie ze wzniesionymi rękami prosząc o dary z nieba, które otrzymują za pośrednictwem Matki Bożej. Obraz ma przypominać o tym, że podobnie jak Zbaraż oparł się kozacko-tatarskiej nawałnicy, jak Częstochowa nie pogrążyła się w falach szwedzkiego potopu, tak Nowa Huta nie zatonęła w falach wojującego ateizmu.

GALICYJSKA DROGA KRZYŻOWA
Po lewej stronie nawy pod antresolą na ośmiu planszach panoramiczna Droga Krzyżowa krakowskiego artysty Mariusza Lipińskiego namalowana w latach 1980-1983. Ukazane w Ewangeliach i Tradycji chrześcijańskiej ostatnie godziny z życia Jezusa Chrystusa na ziemi nie „dzieją się” w realiach jerozolimskiego pejzażu, ale rozgrywają się na tle galicyjskiego krajobrazu, w klimacie uderzającej i wszechobecnej obojętności otoczenia wobec rozgrywającego się dramatu. Artysta w ten sposób chciał powiedzieć, że jako chrześcijański Naród ponieśliśmy wiele ofiar dla ratowania narodowego bytu, ale to nie znaczy, że zarówno w wymiarze społecznym jak i indywidualnym nie ciążą na nas grzechy zaniedbania i religijnej obojętności… Droga Krzyżowa Lipińskiego nawiązuje do renesansowych mistrzów niderlandzkich takich jak Hieronim Bosch czy Pieter Bruegel i stanowi najwyższej klasy artystycznej dzieło sztuki.

ORGANY
Nad główną nawą kościoła dominują potężne organy, które mają 46 głosów i 3356 piszczałek, z których największa ma ok. 6 metrów wysokości. Organy składają się z czterech niezależnych zespołów brzmieniowych rozdysponowanych pomiędzy trzy manuały (klawiatury ręczne) i tzw. pedał (klawiaturę, na której organista gra nogami). Organy zostały zbudowane przez niemiecką firmę Rudolf von Beckerath Orgelbau z Hamburga. Poświęcenia organów dokonał 25 listopada 1979 kardynał Franciszek Macharski.

WITRAŻE
Projekt witraży dla Arki autorstwa artysty Jerzego Skąpskiego powstał w latach siedemdziesiątych ub. wieku na zlecenie proboszcza i budowniczego Arki Pana ks. Józefa Gorzelanego i zaakceptowany przez architekta Wojciecha Pietrzyka. Realizacji tej inwestycji podjął się proboszcz parafii w latach 1995 – 2017 ks. prałat Edward Baniak. Treścią witraży są tematy biblijne nawiązujące do symboliki kościoła. Wykonawcą witraży jest krakowska pracownia Testor Macieja Szwagierczyka. Witraże poświęcił metropolita warszawski ks. kard. Kazimierz Nycz 13 października 2016 r.

KAPLICA POJEDNANIA
Kaplica znajduje się pod kościołem i wchodzi się do niej z chodnika od strony ul. Obrońców Krzyża albo z zakrystii. Składa się z przedsionka i właściwej kaplicy. W przedsionku znajdują się Piety Polskie Antoniego Rząsy. Po lewej stronie kaplicy ściana „szafowych” konfesjonałów, po prawej mur z piaskowca nawiązujący swą treścią do „ściany śmierci” w Auschwitz. Przy ścianie rzeźba św. Maksymiliana Marii Kolebego „Umęczony Człowiek” autorstwa Antoniego Rząsy. Na stoliku feretron z figurą MB Pancernej – statuetka wykonana z odłamków broni pancernej wyjętych z ciał rannych żołnierzy walczących po Monte Cassino wykonana w Sydnej przez Eugeniusza Godulskiego w 1973 r. Na centralnym miejscu ołtarz, po prawej tabernakulum a na ścianie po lewej figura Chrystusa z dramatycznie wyciągniętymi rękami w objęciach Marii Magdaleny autorstwa Antoniego Rząsy. Kaplica była pierwszym obiektem sakralnym udostępnionym dla wiernych podczas budowy kościoła w grudniu 1973 r. Oficjalne poświecenie odbyło się 12 kwietnia 1974r.

KAPLICA MB FATIMSKIEJ /GROTA/
Kaplica Matki Boskiej Fatimskiej, inaczej Grota znajduje się po prawej stronie głównego wejścia do kościoła „pod dzwonami”. Po lewej stronie Kaplicy, na filarze wspierającym prezbiterium głównego ołtarza, eksponowany jest kamień węgielny – dar papieża Pawła VI – pochodzący z grobu św. Piotra w Rzymie oraz szklana płyta z wytrawionym tekstem aktu erekcyjnego świątyni. Po prawej stronie oddzielona metalową kratą Grota z ołtarzem i ustawioną na styku skośnie przylegających do siebie ścian figurą MB Fatimskiej koronowaną papieskimi koronami 13 września 1992 r. Obok na ścianie złota róża – dar mieszkańców na 10-lecie koronacji, a na stoliku relikwiarz Dzieci Fatimskich, świętych Hiacynty i Franciszka oraz św. Jana Pawła II. Na ścianach Groty oraz na blacie klęcznika przy kracie liczne wota i tabliczki dziękczynne. W głębi po lewej stronie maleńka kapliczka z małą figurką MB Fatimskiej – Królowej Rodzin w przeszklonej kasecie przystosowanej do peregrynacji.

Więcej o kościele i naszej parafii w publikacjach, które można nabyć w sklepie z pamiątkami obok kościoła przy ołtarzu polowym.

 Pobierz folder

© Parafia Matki Bożej Królowej Polski w Krakowie Bieńczycach. All Rights Reserved.

Polityka prywatnosci | Powered by L.THEME | Patronat: Katolicki.net